Pracująca mama – jakie ma prawa ?

Prawa pracującej mamy

Ochrona przed zwolnieniem z pracy, dodatkowy urlop, przerwy w pracy. To są przywileje pracującej mamy. Warto wiec wiedzieć, a jakich warunkach można z nich skorzystać.

Kiedy i jaki formalności trzeba załatwić ?

Pamiętaj ! Musisz pilnować terminów, by bez problemów skorzystać z tego, co Ci się zgodnie z prawem należy.

Prawa kobiety oczekującej dziecka

10. tydzień ciąży

Czas by poinformować o swoim stanie pracodawcę (przez okazanie zaświadczenia lekarskiego). W sytuacji, gdy przyszła mama zatrudniona jest na czas określony, a umowa ma ulec rozwiązaniu w niedalekim terminie, to z tą informacją lepiej poczekać do końca trzeciego miesiąca ciąży.

Pracodawca będzie musiał wtedy przedłużyć umowę do dnia porodu (wyjątkiem jet tutaj umowa na zastępstwo).

Pracownica w ciąży, nie może wyjeżdżać w delegację, pracować w porze nocnej, w godzinach nadliczbowych lub tam, gdzie praca jest uciążliwa czy szkodliwa dla zdrowia.

Pamiętaj ! W takiej sytuacji pracodawca musi przenieść przyszłą mamę  na inne stanowisko. Jeżeli skutkiem tego byłoby obniżenie wynagrodzenia, to należeć się będzie dodatek wyrównawczy, a gdy taka zmiana będzie niemożliwa, to przyszła mama powinna zostać zwolniona ze swiadczenia pracy (za ten czas przysługuje jej wynagrodzenie).

Jeżeli pracownica źle znosi ciąże, to ma prawo do 270 dni zwolnienia, a w tym czasie przysługuje jej 100 % zasiłek chorobowy.

20. tydzień ciąży

Przyszła mama musi chodzić na badania. Ma do tego prawo w godzinach pracy, jeżeli w innym terminie nie jest w stanie tego zrobić.

24. tydzień ciąży

To jest czas na poproszenie swojego lekarza, o wydanie zaświadczenia które potwierdzi, że jest się pod opieką medyczną. Ten dokument będzie niezbędny do uzyskania tzw. becikowego.

37. tydzień ciąży

Zbliża się termin rozwiązania ciąży. Przyszła mama może już rozpocząć urlop macierzyński. Ma do tego prawo na co najmniej dwa tygodnie przed porodem.

Pamiętaj ! Nie ma obowiązku korzystania z tego przywileju.

Jeśli zdecyduje się inaczej, urlop macierzyński zacznie biec od dnia, w którym dziecko przyjdzie na świat.

Prawa po urodzenie dziecka

Dziecko ma kilka dni

Czas na powiadomienie pracodawcy o narodzinach dziecka. Do działu kadr należy też dostarczyć akt urodzenia dziecka i zaświadczenie ze szpitala. Uprawnia to do urlopu macierzyńskiego.

Dziecko ma tydzień

Można już pomyśleć o becikowym. Ma do niego prawo mama (tata lub opiekun prawny dziecka) w kwocie 1000 zł. Aby go uzyskać, należy złożyć wniosek w opiece społecznej lub urzędzie gminy i przedstawić zaświadczenie, że było się pod opieką lekarza, skrócony akt urodzenia dziecka, a także ksero dowodu osobistego.

Pamiętaj ! Oprócz becikowego można również otrzymać dodatek z tytułu urodzenia dziecka, o ile przysługuje pracującej mamie prawo do zasiłku rodzinnego.

Dziecko ma 13 tygodni

Można już myśleć o powrocie do pracy, jeśli mama dziecka tego chce, a jego tata przejmie nad nim opiekę. Po 14 tygodniach urlopu macierzyńskiego rodzice mogą się bowiem zamienić. Ojcu pozostanie 6 tygodni na opiekę nad dzieckiem, ale warunkiem tutaj jest niewykorzystanie przez mamę dwóch tygodni przed porodem.

Pamiętaj ! W takiej sytuacji należy na 7 dni przed upływem 14. tygodnia powiadomić o rezygnacji z części urlopu i zamiarze powrotu do pracy swojego pracodawcę. Ojciec dziecka musi też złożyć wniosek o skorzystanie z dalszego urlopu.

Dziecko ma 4 miesiące

Urlop macierzyński dobiega końca, a więc czas rozważyć skorzystanie z dodatkowego urlopu macierzyńskiego, który jest dobrowolny. Wynosi on dwa tygodnie ( przy bliźniakach trzy). O zamiarze skorzystania z tego urlopu należy powiadomić pracodawcę na piśmie na 7 dni przed jego rozpoczęciem.

Dziecko ma 5 miesięcy

Czas do pracy :) Młoda mama po macierzyńskim może jeszcze wziąć urlop wypoczynkowy, ale potem już tylko praca…

Pracodawca ma obowiązek zagwarantować pracującej mamie powrót na to sami lub równorzędne stanowisko za wynagrodzeniem nie mniejszym  niż dostawała przed urlopem.

Pamiętaj ! Nie trzeba od razu wracać na pełny etat, tylko na jego część (minimum 1/2). Wtedy pracująca mama będzie chroniona przed zwolnieniem (maksymalnie przez rok), ale warunkiem tutaj jest prawo do urlopu wychowawczego, a ten przysługuje każdej pracownicy, która ma co najmniej 6 -miesięczny staż pracy (wliczane są do tego wszystkie okresy zatrudnienia).

Dziecko ma 6 miesięcy

Po urlopie macierzyńskim i ewentualnie wypoczynkowym,można jeszcze skorzystać z urlopu wychowawczego. Można na nim być maksymalnie, aż dziecko skończy 4 lata, a gdy dziecko jest niepełnosprawne, to może trwać 6 lat.

Wniosek o wychowawczy składa się na dwa tygodnie przed datą jego rozpoczęcia. Od dnia jego złożenia pracodawca nie może zwolnić pracownicy, chyba że dyscyplinarnie lub, gdy zakład pracy ogłasza upadłość lub zostaje postawiony w stan likwidacji.

Dziecko ma 7 miesięcy

Pracująca mama jest już w pracy. Jeżeli karmi dziecko piersią, to może skorzystać z przerw w pracy (konieczne jest zaświadczenie lekarza).

W ciągu dnia  ma prawo do:

  • jednej przerwy półgodzinnej, gdy pracuje krócej niż 6 godzin;
  • dwóch przerw po 30 minut każda, gdy pracuje więcej niż 6 godzin;
  • dwóch przerw po 45 minut każda, gdy karmi więcej niż jedno dziecko.

Pamiętaj ! Przerwy są płatne. Można je łączyć. Pracodawca nie może ich odmówić.

Długość urlopu macierzyńskiego

Urlop macierzyński trwa:

  • 20 tygodni przy urodzeniu jednego dziecka;
  • 31 tygodni przy urodzeniu bliźniaków;
  • 33 tygodnie przy trojaczkach.

W trakcie trwania urlopu macierzyńskiego przysługuje zasiłek macierzyński wynoszący 100 % wynagrodzenia za pracę.

Komu przysługuje urlop wychowawczy ?

Prawo do urlopu wychowawczego przysługuje osobie, która:

  • jest pracownikiem,
  • przepracowała w swoim życiu co najmniej 6 miesięcy (łącznie u wszystkich pracodawców),
  • jest rodzicem lub opiekunem dziecka do lat 4

Urlop wychowawczy może trwać maksymalnie 3 lata. Pracownik może go wykorzystać w nie więcej niż czterech częściach.

Dla pracownika, którego dziecko z powodu złego stanu zdrowia wymaga jego osobistej opieki, przewidziano specjalny urlop wychowawczy. Warunkiem jest potwierdzony stan zdrowia orzeczeniem o:

  • niepełnosprawności,
  • lub stopniu niepełnosprawności.

Pracownik może skorzystać z takiego urlopu w wymiarze do 3 lat, jednak nie dłużej niż do czasu ukończenia przez dziecko 18 roku życia.

Pracownik powinien złożyć wniosek o udzielenie urlopu wychowawczego na 2 tygodnie przed planowanym terminem rozpoczęcia.

Warto pamiętać, że pracodawca nie może w okresie od dnia złożenia wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego do dnia jego zakończenia wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę.

Wyjątkowymi sytuacjami, w których pracodawca ma prawo rozwiązać z pracownikiem umowę o pracę, podczas, gdy ten przebywa na urlopie wychowawczym są:

  • ogłoszenie przez pracodawcę upadłości lub likwidacji zakładu pracy,
  • przyczyny, które uzasadniają rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

Pracownik, który przebywa na urlopie wychowawczym, ma także prawo podjąć pracę zarobkową u dotychczasowego lub nowego pracodawcy, inną działalność, naukę lub szkolenie. Ale musi pamiętać o tym, że nie może to kolidować ze sprawowaniem osobistej opieki nad dzieckiem.

Pracownik, który będzie chciał wcześniej wrócić do pracy, może za zgodą pracodawcy zrezygnować w każdym momencie z urlopu wychowawczego.

W innym przypadku, pracownik ma obowiązek powiadomić swojego pracodawcę o zamierzonym powrocie do pracy najpóźniej na 30 dni przed planowanym terminem.

Obowiązkiem pracodawcy jest dopuszczenie do pracy pracownika, który zakończy urlop wychowawczy lub zrezygnuje z jego części:

  • na dotychczasowym stanowisku, gdy nie będzie takiej możliwości, to musi to być równorzędne stanowisko z tym, które było zajmowane przed urlopem lub inne, które odpowiada kwalifikacjom zawodowym pracownika,
  • za wynagrodzeniem, które jest nie niższe od wynagrodzenia za pracę, które przysługiwało pracownikowi w dniu podjęcia pracy na stanowisku, które zajmował przed urlopem.

Pracownik, który nie chce poświęcić całego czasu na opiekę nad dzieckiem, a tylko ograniczyć aktywność zawodową, powinien złożyć u pracodawcy wniosek o obniżenie wymiaru czasu pracy, maksymalnie do połowy pełnego wymiaru, w okresie w którym mógłby korzystać z takiego urlopu.

Wniosek powinien być złożony na 2 tygodnie przed rozpoczęciem pracy w obniżonym wymiarze. Pracodawca ma wtedy obowiązek uwzględnienia takiego wniosku.

Pracodawca nie ma prawa wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie, w którym pracownik złoży wniosek o obniżenie czasu pracy do dnia powrotu do nieobniżonego wymiaru czasu pracy. Jednak nie dłużej niż przez łączny okres 12 miesięcy.

Rozwiązanie umowy jest dopuszczalne tylko w wyjątkowych sytuacjach, które opisane są wyżej.

Urlop wychowawczy ochrona przez zwolnieniem ..

Pracownik, który złoży wniosek o udzielenie urlopu wypoczynkowego od dnia w którym ten wniosek złoży do dnia zakończenia tego urlopu podlega szczególnej ochronie.

Pracodawca w tym okresie nie prawo do wypowiedzenia ani rozwiązania umowy o pracę.

Rozwiązać umowę może tylko w dwóch przypadkach, gdy:

  • ogłasza upadłość lub likwiduje firmę,
  • zachodzą przyczyny, które uzasadniają rozwiazanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

Umowa o pracę może też być w tym okresie wypowiedziana w przypadku zwolnień grupowych lub indywidualnych, które są przeprowadzane na podstawie przepisów ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. Pracodawca ma prawo tak postąpić, gdy udzieli pracownikowi urlopu wychowawczego na okres dłuższy niż 3 miesiące. Z tego prawa może skorzystać pracodawca, który zatrudnia co najmniej 20 pracowników.

Gdy pracownik skorzysta już z urlopu wychowawczego, to obowiązkiem pracodawcy jest dopuszczenie go do pracy na dotychczasowym stanowisku. Gdy nie ma takiej możliwości, to pracodawca zapewnia pracownikowi stanowisko, które jest równorzędne  lub odpowiadające kwalifikacjom zawodowym pracownika.

Wynagrodzenie za pracę powinno być nie niższe niż te, które przysługiwało pracownikowi na dotychczasowym stanowisku w momencie powrotu do pracy.

Praca na urlopie wychowawczym

Pracownik ma prawo do urlopu wychowawczego w wymiarze 3 lat (nie dłużej jednak niż do momentu ukończenia przez dziecko 4 lat), gdy jego staż pracy wynosi co najmniej sześć miesięcy (wlicza się to pracę u wszystkich pracodawców bez względu na przerwę w zatrudnieniu, okresy się sumują, dochodzi do tego nawet czas, w którym pobierało się zasiłek dla bezrobotnych oraz okresy pracy nakładczej (tutaj warunkiem jest otrzymywane wynagrodzenie w wysokości co najmniej 50 % obowiązującej wtedy pensji).

Rodzicowi dziecka niepełnosprawnego lub wymagającego stałego współdziałania w leczeniu oraz osobistej opieki rodzica – przysługuje taki sam urlop wychowawczy (przez trzy lata) do ukończenia przez dziecko 18 lat. Czyli łącznie 6 lat.

Dwójka rodziców, może przebywać na urlopie wychowawczym w tym samy czasie do 3 miesięcy.

Może on zostać wykorzystany najwyżej w czterech częściach i udzielany jest na wniosek pracownika (nauczyciel musi zgłosić go miesiąc wcześniej).

Wychowawczy wliczany jest do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze, ale nie jest wliczany do okresu zatrudnienia, od którego zależy nabycie uprawnień (np. nauczyciela dyplomowanego).

Pracownik podczas urlopu podlega ubezpieczeniu rentowemu i emerytalnemu oraz zdrowotnemu.

Pracownik ma prawo do rezygnacji z urlopu wychowawczego, musi w tej sprawie złożyć u swojego pracodawcy wniosek. Trzeba to zrobić najpóźniej 30 dni przed planowanym powrotem do pracy.Ale trzeba pamiętać, ze pracodawca nie musi się na to zgodzić.

Praca na urlopie wychowawczym

Pracownik, który przebywa na urlopie wychowawczym, ma prawo podjąć pracę u dowolnego pracodawcy (oczywiście w niepełnym wymiarze). Może też prowadzić działalność gospodarczą (także się uczyć) – tutaj warunkiem jest to, że nie wyłącza to możliwości sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem.

Gdyby doszło do tego, że będzie to powodowało kłopoty z osobistą opieką nad dzieckiem i pracodawca się o tym dowie, to pracownik może zostać odwołany z urlopu nie później niż w ciągu 30 dni od dnia, w którym otrzyma taka wiadomość. Pracownik nie musi stawiać się w pracy wcześniej jak po trzech dniach od wezwania.

Pracownicy podlegający ochronie przed wypowiedzeniem umowy o pracę..


Ochronę pracownika przed wypowiedzeniem
umowy o pracę regulują przepisy Kodeksu pracy, a także tzw. przepisy okołokodeksowe..

Usprawiedliwiona nieobecność w pracy

Pracodawca nie może wypowiedzieć pracownikowi umowy o pracę w czasie jego urlopu, a także w czasie jego innej usprawiedliwionej nieobecności w pracy, jeżeli okres, który uprawnia do rozwiązania umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia nie upłynął. (art. 41 Kp).

Nie dotyczy to pracowników, którzy zatrudnieni są u pracodawcy w razie jego upadłości lub likwidacji.

Pojęcie urlop oznacza każdy jego rodzaj : urlop wypoczynkowy, wychowawczy, bezpłatny czy okolicznościowy . Usprawiedliwiona nieobecność, to najczęściej zwolnienie lekarskie, ale wyżej wymieniony przepis obejmuje też tymczasowe aresztowanie czy inne okresy zwolnień od pracy, które przewidział w swoim rozporządzeniu Minister Pracy i Polityki Społecznej z 15 maja 1996 r. w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy (DzU nr 60, poz. 281).

Pracownik w wieku przedemerytalnym

Pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę pracownikowi, który ma nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli jego okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku (art. 39 Kp) . Ochrona ta nie dotyczy pracownika z prawem do reny z tytułu całkowitej niezdolności do pracy..

Pracownica w ciąży i okres macierzyństwa

Pracodawca nie prawa wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę z pracownicą w ciąży, a także w okresie urlopu macierzyńskiego pracownicy. Może tak postąpić w wypadku, gdy zachodzą przyczyny, które uzasadnią rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z jej winy , a zakładowa organizacja związkowa, która reprezentuje pracownicę wyrazi zgodę na rozwiązanie umowy..

Ochrona nie dotyczy pracownicy, którą zatrudniono na okres próbny nieprzekraczający jednego miesiąca. Umowa o pracę zawarta na czas określony lub na czas wykonywania określonej pracy albo na okres próbny, który przekracza jeden miesiąc, a uległaby rozwiązaniu po upływie trzeciego miesiąca ciąży, przedłużana jest do dnia porodu. Nie dotyczy to pracownic zatrudnionych na czas zastępstwa nieobecnego pracownika..

Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę z ciężarną pracownicą lub z pracownicą na urlopie macierzyńskim w razie upadłości lub likwidacji zakładu pracy. Uzgadnia wtedy z zakładową organizacją związkową termin rozwiązania umowy i jeżeli w uzgodnionym terminie nie może zapewnić pracownicy innego zatrudnienia, nabywa ona prawo do świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Przepis te mają także zastosowanie do ojca wychowującego dziecko w okresie korzystania z urlopu macierzyńskiego ..

Urlop wychowawczy

Pracodawca nie ma prawa wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożenia wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego do dnia jego zakończenia. Pracodawca w tym okresie może rozwiązać umowę o pracę jedynie bez zachowania okresu wypowiedzenia lub w razie upadłości lub likwidacji zakładu pracy.

Przy zwolnieniach grupowych lub indywidualnych z przyczyn niedotyczących pracownika, ochrona przed rozwiązaniem umowy o pracę ulega w niektórych przypadkach daleko idącym ograniczeniom.

Nie stosuje się wtedy przepisów odrębnych, które dotyczą szczególnej ochrony pracowników prze wypowiedzeniem lub rozwiązaniem umowy o pracę ( m.in ochrona pracownika w czasie urlopu wychowawczego)..


Wynagrodzenie na urlopie wypoczynkowym, macierzyńskim i wychowawczym


Urlop wypoczynkowy

Ma do niego prawo każdy pracownik. Wynagrodzenie wypłacane jest tak jakby w czasie urlopu pracował, gdyż okres przebywania na urlopie wypoczynkowym traktowany jest taka samo jak wykonywanie pracy i do wynagrodzenia za ten urlop wliczane są tzw.składniki stałe i zmienne.

Stałe składniki wynagrodzenia za pracę

Do stałych składników wynagrodzenia za pracę zaliczamy wynagrodzenie zasadnicze oraz stałe dodatki takie jak : dodatek stażowy, dodatek funkcyjny, miesięczna premia regulaminowa, które wypłacane są w miesiącu w którym pracownik wykorzystuje urlop wypoczynkowy.

Zmienne składniki wynagrodzenia za pracę

Do zmiennych składników wynagrodzenia zaliczamy :

  • pieniądze za nadgodziny
  • prowizje i stawki za akord ( wliczane są te z ostatnich 3 miesięcy przed urlopem wypoczynkowym pracownika, gdy występują wahania to z okresu do 12 miesięcy przed urlopem)
  • premie kwartalne lub roczne

Składniki te trzeba dodać i podzielić przez liczbę godzin w czasie których pracownik je wypracował. Uzyskaną wartość mnożymy przez liczbę godzin, które pracownik spędziłby w pracy w trakcie jego urlopu wypoczynkowego .

Do średniej urlopowej nie wliczamy m.in.:

  • nagród jubileuszowych
  • zasiłków chorobowych
  • wynagrodzenia za czas urlopu wypoczynkowego

Urlop macierzyński

Na urlopie macierzyńskim pracująca mama będzie otrzymywać przez czas trwania urlopu zasiłek w wysokości 100 % wynagrodzenia, odliczając składki na ubezpieczenie społeczne ( 13,71 proc i jest zmienne), które potrąca pracodawca. Potrącone 13,71 procent dopłaci ZUS

Urlop wychowawczy

Pracownikowi która przebywa na urlopie wychowawczym wynagrodzenie w ogóle nie przysługuje. Pracownik lub pracownica na urlopie wychowawczym ma jedynie prawo do zasiłku z pomocy społecznej, gdy spełni kryterium dochodowe.


Jak obliczyć urlop wypoczynkowy, który należy Ci się, gdy zmieniasz pracodawcę ?


Gdy pracownik zmienia pracodawcę, a nie przepracował u niego całego roku kalendarzowego, urlop wypoczynkowy zostanie mu naliczony proporcjonalnie do okresu pracy.

Urlop o dotychczasowego pracodawcy

Pracownik u swojego dotychczasowego pracodawcy ma prawo wykorzystać urlop wypoczynkowy, tylko za czas, kiedy u niego pracował.

Obliczając urlop wypoczynkowy dzielimy liczbę dni urlopu, który nam przysługuje (20-26 dni). przez 12 miesięcy, a wynik, który uzyskamy mnożymy przez liczbę dni przepracowanych u dotychczasowo pracodawcy . Np. jeżeli masz prawo do 20 dni urlopu wypoczynkowego, a odchodzisz z pracy z końcem czerwca , więc : 20 dzielimy przez 12 i mnożymy przez 6 , co daje 10 dni urlopu wypoczynkowego. Masz zatem do wykorzystania 10 dni urlopu wypoczynkowego, który wykorzystujesz w okresie wypowiedzenia.

Jeżeli z jakiś powodów pracownik nie będzie mógł wykorzystać urlopu, otrzyma za niego ekwiwalent pieniężny.

U nowego pracodawcy do wykorzystania będzie urlop za miesiące przepracowane u niego w danym roku kalendarzowym. w tym przypadku będzie to również 10 dni.

Urlop, gdy już zmieniono pracodawcę

Obliczamy wymiar urlopu wypoczynkowego

Pracownik może skorzystać z urlopu wypoczynkowego w wymiarze :

  • maksymalnie 20 dni, jeżeli pracuje krócej niż 10 lat
  • maksymalnie 26 dni, jeżeli pracuje co najmniej 10 lat


U nowego pracodawcy, pracownikowi przysługuje także urlop w wymiarze proporcjonalnym za przepracowane u niego miesiące w danym roku kalendarzowym ( obliczamy : dni urlopu mnożymy przez 12 miesięcy i wynik dzielimy przez ilość przepracowanych miesięcy ).

Łączny wymiar urlopu wypoczynkowego nie może być niższy, niż wymiar, który wynika z okresu przepracowanego w tym roku u wszystkich pracodawców.

Gdy pracownik w poprzednim zakładzie pracy wykorzystał urlop wypoczynkowy w wymiarze wyższym niż za okres w którym w nim pracował, u kolejnego pracodawcy zostanie mu odpowiednio zaniżony wymiar urlopu.

Tak samo oblicza się urlop wypoczynkowy, gdy pracownik powraca do tego samego pracodawcy w ciągu roku kalendarzowego, po przynajmniej miesięcznym okresie nieobecności, a powodem nieobecności był m.in.

  • udzielony mu urlop bezpłatny
  • urlop wychowawczy
  • kiedy pracownik mężczyzna odbywał zasadnicza służbę wojskową lub jej formę zastępczą, okresowa służbę wojskowa, przeszkolenie wojskowe, ćwiczenia wojskowe
  • nieusprawiedliwiona nieobecność w pracy


Urlop pracownika niepełnoetatowego

Pracownik niepełnoetatowy ma prawo do urlopu wypoczynkowego proporcjonalnego do wymiaru czasu swojej pracy.

Urlop obliczamy : Wymiar urlopu wypoczynkowego ( 20 lub 26 dni) mnożymy przez ułamek, który odpowiada części etatu, na jaki pracownik jest zatrudniony ( np. 26×1/2). Otrzymany wynik to liczba dni urlopu wypoczynkowego jaki przysługuje pracownikowi niepełnoetatowemu.

Koledzy zawsze wybierają sobie dogodny termin urlopu, a Ty zawsze masz narzucony z góry i nawet nie wiesz czy masz prawo to zmienić?

Dodatkowa praca na urlopie wychowawczym

Przepisy prawa pracy zezwalają pracownicy, która przebywa na urlopie wychowawczym na pracę zarobkową. Można dorobić u swojego dotychczasowego pracodawcy lub u innego.

Młoda mam musi jednak pamiętać o tym, że dodatkowa praca nie może przeszkadzać w opiece nad dzieckiem. Jeżeli tak by się stało, a pracodawca, który udzielił urlopu wychowawczego by się o tym dowiedział, może ją odwołać z urlopu i nakazać powrót do pracy.

Jeżeli kobieta wychowująca dziecko, chce także pracować zawodowo, może na podstawie art.1867 K.p złożyć wniosek u swojego pracodawcy wniosek o obniżenie czasu pracy. Pracodawca musi uwzględnić taki wniosek, a pracownica ma do tego prawo przez cały okres przysługiwania jej urlopu wychowawczego.

Jeżeli przed urlopem wychowawczym pracowała na cały etat może wystąpić z wnioskiem o nie mniej niż pól etatu, a gdy pracowała na pół etatu, to ćwierć etatu…

Sprawa z dodatkową pracą komplikuje się jeżeli pracownica na urlopie wychowawczym pobiera dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie urlopu wychowawczego. Może go pobierać pracownica u której dochód na osobę w rodzinie nie przekracza 504 zł brutto, a gdy w rodzinie jest dziecko niepełnosprawne 583 zł. Dodatek wynosi 400 zł miesięcznie.

Jeżeli pracownica pobiera taki dodatek i zdecyduje się na podjęcie dodatkowej pracy podczas urlopu wychowawczego ( etat, umowa zlecenia, umowa o dzieło) to straci prawo do otrzymywania tego dodatku.

Poznaj jakie prawa przysługują młodej mamie w pracy

Jak wziąć urlop wychowawczy ?

 

Z urlopu wychowawczego może skorzystać matka i ojciec jeżeli są zatrudnieni przez co najmniej 6 miesięcy (może być w kilku firmach). Urlop wychowawczy przysługuje  maksymalnie  na trzy lata do ukończenia przez dziecko 4 roku życia.  Do ukończenia 18 roku życia jeżeli dziecko wymaga opieki rodzica z powodu stanu zdrowia potwierdzonego  orzeczeniem o niepełnosprawności.

Urlop wychowawczy można wykorzystać w całości albo najwyżej w czterech częściach.

Oboje rodzice mogą go wziąć na trzy miesiące jednocześnie.

Urlop wychowawczy nie jest płatny , a pomoc finansowa może być płacona rodzicom uprawnionym do pobierania zasiłku rodzinnego.  Na urlopie wychowawczym można się szkolić, a nawet pracować, ale tak żeby nie kolidowało to z możliwością osobistej opieki nad dzieckiem.

Okres urlopu wliczony jest do stażu pracy, a składki  emerytalne i rentowe, opłacane są z budżetu państwa.

Osoby przebywającej na urlopie wychowawczym nie można zwolnić (chyba że jest to zwolnienie dyscyplinarne lub grupowe na wskutek upadłośći lub likwidacji pracodawcy )

Po powrocie do pracy pracownik musi być zatrudniony na tym samym lub równorzędnym stanowisku wynagrodzenie za pracę nie może być niższe niż te przed urlopem , a praca zgodna z kwalifikacjami pracownika.